نصب الکترودها و الکتروکاردیوگرافی

طبق تعریف های متعارف یکی از وظایف مهندس پزشکی آموزش نحوه استفاده صحیح از تجهیزات پزشکی است.علاوه  بر آن بعد از تعمیر تجهیز پزشکی و برای تست آن لازم است تا به نحوه کار دستگاه مسلط باشید.
برای راه اندازی یک الکتروکاریوگراف در شرایط واقعی(انسان به جای سیمولاتور) مسلما نصب الکترودها برای شخص الزامی است و اگر مهندس پزشکی نداند که این الکترود ها را چگونه به شخص متصل کند کافی نبودن اطلاعات وی نمایان می شود.
در نتیجه پیشنهاد میکنم این مطلب را به طور کامل فرا بگیرید.

قبل از هر چیز  باید بدانید در نوار قلب چه مواردی مشخص می‌شود؟

·       تعداد و الگوی غیرطبیعی ضربانات قلب

·       ضخیم شدگی عضلات دیوارۀ قلب در اثر فشار خون بالا یا سایر بیماری‌ها

·        شواهد حملۀ قلبی اخیر و اثرات بر جای مانده از حملات قلبی گذشته

·        نواحی از قلب که خون‌رسانی کافی ندارند

·        شواهد اختلالات الکترولیتی در بدن

الکتروکاردیوگرافی یا گرفتن نوار قلب، روشی برای بررسی فعالیت الکتریکی قلب از طریق ثبت سیر یک ایمپالس الکتریکی از منشا آن درگره سینوسی- دهلیزی میباشد، که باعث انقباض قلب میشود . یک نوار قلب یا الکتروکاردیوگرام نموداری است که نشان دهنده فعالیت الکتریکی هر ضربان قلب و نیز ریتم ضربان های متوالی قلب میباشد.

 

BMEcenter.ir

 

الکتروکاردیوگرام
نوارقلب (ECG) روش بی خطر و ارزان قیمتی برای کسب برخی اطلاعات است و نوارقلب درباره ضربان و ریتم قلب به پزشک اطلاعات مفیدی میدهد. همچنین ECG ممکن است نشان دهد که آیا یک حمله قلبی رخ داده است یا خیر؟ و آیا در قلب مشکلات بالقوه ای از نظر میزان خونرسانی به عضله قلب وجود دارد یا خیر؟ نوار قلب بررسی رایج و بدون دردی است. این دستگاه دارای یکسری لید و گیره های اتصال می باشد که لیدها به قفسه سینه و گیره ها به دست و پای بیمار وصل می شود.

BMEcenter.ir

 

BMEcenter.ir

BMEcenter.ir

نکته بسیار مهم :

قبل از روشن کردن دستگاه و  نصب الکترود ها از اتصال صحیح کابل زمین (Earth) اطمینان حاصل کنید.
کابل زمین علاوه بر ایمنی باعث حذف پارازیت ها میشود.

کابل ECG شامل ۱۰ الکترود است که از برآیند این ۱۰ الکترود میتوان سیگنال ۱۲ لید (کانال) قلبی را ثبت نمود.
۴ الکترود مخصوص اندامها و ۶ الکترود مخصوص قفسه سینه

 

BMEcenter.ir

BMEcenter.ir

نحوه نصب الکترودهای گیره ای با استاندارد رنگی اروپا به ترتیب زیر می باشد:

۱ – دست راست – گیره قرمز

۲- پای راست-گیره مشکی

۳ – دست چپ – گیره زرد

۴- پای چپ – گیره سبز

برای حفظ کردن ترتیب گیره ها کلمه قمسز (ابتدای رنگهای قرمز ، مشکی، سبز و زرد برعکس چرخش عقربه ساعت) را به یاد داشته باشید.

BMEcenter.ir

BMEcenter.ir

 

الکترود سینه ای دارای نام V و با شماره های یک تا شش شماره گذاری شده اند این الکترودها به این صورت روی سینه بیمار وصل می گردد :

V1 : در فضای بین دنده ای ۴ طرف راست قفسه سینه نزدیک جناغ (یک فضا بالاتر از نوک سینه)-قرمز

V2  : روبروی V1 در سمت چژ قفسه سینه نزدیک جناغ-زرد

V3 : زیر شماره ۲ یا انتهای جناغ سینه متمایل به قلب –سبز

 V4 : زیر نوک سینه روی خط مید کلاویکل)-قهوه ای

 V5 : حدود ۲ سانتیمتر به سمت چپ (آنتریور آگزیلاری لاین در فضای پنجم)-مشکی

V6 : زیر خط زیر بغل (روی خط میدآگزیلاری)-بنفش

BMEcenter.ir-0156

BMEcenter.ir-0157

نحوه نصب الکترودهای گیره ای با استاندارد رنگی آمریکا به ترتیب زیر می باشد:

۱ – دست راست – گیره سفید

۲- پای راست-گیره سبز

۳ – دست چپ – گیره مشکی

۴- پای چپ – گیره قرمز

الکترود سینه ای دارای نام V و با شماره های یک تا شش شماره گذاری شده اند این الکترودها به این صورت روی سینه بیمار وصل می گردد :

V1 : در فضای بین دنده ای ۴ طرف راست قفسه سینه نزدیک جناغ (یک فضا بالاتر از نوک سینه)-قرمز

V2  : روبروی V1 در سمت چژ قفسه سینه نزدیک جناغ-زرد

V3 : زیر شماره ۲ یا انتهای جناغ سینه متمایل به قلب –سبز

 V4 : زیر نوک سینه روی خط مید کلاویکل)-آبی

 V5 : حدود ۲ سانتیمتر به سمت چپ (آنتریور آگزیلاری لاین در فضای پنجم)-نارنجی

V6 : زیر خط زیر بغل (روی خط میدآگزیلاری)-صورتی

روش انجام کار

۱-روش انجام کاررابرای بیمار (درحدسن وسال) توضیح دهید.

۲-بهتر است که بیمار ساعت و سایر لوازم فلزی خود را در بیاورد.

۳-وسایل موردنیاز را آماده کنید.

۴- دمای محیط راکنترل کنید.

۵-پوشش بیماروحریم خصوصی وی راحفظ و بیمار رادر وضعیت راحت قراردهید.

۶- گیره ها رابه ژل آغشته و به دور دستها و پاهای بیمار وصل کنید.

۷-دستگاه را روشن کنید و نوار را در شش لید مختلف بگیرید(avf ,avl, avr,III,II,I)

عموما سرعت کاغذ ۲۵ میلیمتر در ثانیه است و برای مشاهده و گزارش هر چه بهتر کمپلکسها سرعت را به ۵۰ میلیمتر در ثانیه می رسانیم.

۸- روی سینه بیمار ،محل قرارگرفتن لیدها رابه ژل آغشته کنید.در صورت داشتن موی زیاد و بلند با تیغ موها را بتراشید.

۹-  الکترودهای سینه ای را وصل کنید.

۱۰- لیدها ی V1تا V6 رابگیرید.

۱۱- ژل روی سینه بیمار رابه آرامی پاک کنید.

۱۲- یک لیدطولانی II بگیرید.

۱۳- دستبندها رابازکرده ومحل راتمیزکنید.

نکته : در برخی از دستگاهها همه ۱۲ لید با هم گرفته می شود پس بهتر است در ابتدا همه لیدهای دست و پا و سینه ای را روی بدن بیمار نصب کنید و سپس کلید رکورد یا استارت را بزنید.

برای داشتن نوار قلبی بهتر شرایط زیر نیز باید لحاظ گردد :                      

۱ – بیمار کاملا راحت باشد.ترجیحا پوشیدن لباس آزاد

۲ – اطراف بیمار تلوزیون ، موبایل ، رادیو روشن نباشد.

۳ – استفاده از سیم ارت در صورت نیاز (وقتی پارازیت زیادی در نوار مشاهده می شود)

۴ – به تخت بیمار تکیه ندهیم

۵- استفاده از ژل لیدوکائین یا آب بر روی سطح پوست بیمار جهت افزایش رسانایی و ثبت بهتر جریان الکتریکی قلب

۶ -چنانچه بیمار در دست یا پا دچار آمپوتاسیون باشد یا عضو در گچ باشد لید خود را به نزدیک ترین قسمت به اندام وصل می کنیم. در نقاط دارای ضخامت می توان از پوارهای لید سینه ای برای گرفتن لید دست و پا استفاده کرد. یعنی سیم مربوط به دست یا پا را با یک پوار به پوست نگه داریم.

۷- چنانچه بیمار در حال تشنج یا لرزش ناشی از سرما باشد نوار قلبی پارازیت زیادی خواهد داشت که برای کاهش آن لید را به قسمت پروگزیمال دست یا پا وصل می کنند.

نحوه گرفتن لیدهای VR (سمت راست قلب)

برای تشخیص اختلالات بطن راست از لیدهای V3R و V4R استفاده می شود. برای این کار محل کلیه لیدها روی قفسه سینه به صورت قرینه حالت عادی گذاشته می شود.

BMEcenter.ir

BMEcenter.ir